Bonawentura Lenart

Grafik
08.07.1881 09.04.1973 Oświęcim

Biografia

Bonawentura Lenart (ur. 8 lipca 1881 w Oświęcimiu, zm. 9 kwietnia 1973 w Warszawie) – polski grafik, introligator, liternik, konserwator, profesor warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych.

Był synem Marianny z domu Lenart. Ukończył studia przemysłowo-artystyczne w Zurychiu i Londynie. W latach 1908–1914 pracował jako kierownik wzorcowej pracowni konserwatorskiej przy Muzeum Przemysłowym w Krakowie. W 1913 r. był współzałożycielem pracowni artystycznej Warsztaty Krakowskie, zajmującej się projektowaniem i wykonywaniem wzornictwa przemysłowego, wzorowanej na Wiener Werkstätte.

W 1914 wstąpił do Legionów Polskich (ps. Wyklejka), służył w intendenturze 1. pułku piechoty I Brygady Legionów, a następnie w grupie prowiantowej. Po kryzysie przysięgowym w sierpniu–wrześniu 1917 wcielony do armii austro-węgierskiej. Później w Armii Polskiej w II Rzeczypospolitej. W 1919 przeniesiony do rezerwy w stopniu podoficera.

Później zajmował się introligatorstwem i konserwacją książek i rękopisów. W latach 1919–1929 kierował pracownią doświadczalną liternictwa, druku i oprawy książki przy Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. Następnie mieszkał w Warszawie. W 1929 założył w Bibliotece Narodowej Pracownię Konserwatorską. W latach 1929–1939 był konserwator Biblioteki Narodowej. W 1936 utworzył Biuro Introligatorskie.

Po II wojnie światowej zorganizował w Warszawie Pracownię Konserwacji Zabytków Grafiki i od 1951 wykładał w Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych. W latach 1945–1955 był jednocześnie kierownikiem pracowni konserwatorskiej Naczelnej Dyrekcji Muzeów i Ochrony Zabytków. W 1950 otrzymał Państwową Nagrodę Artystyczną III stopnia w dziedzinie plastyki za prace artystyczne nad liternictwem, w dziedzinie introligatorstwa artystycznego i konserwacji sztychów.

Sławę zyskał jako wynalazca szeregu ulepszeń w technice oprawy książki i stemplowych wyklejanek. Wykonał oprawy 'Teka od Narodu Polskiego dla Ameryki' (1926) i 'Połączenie Krakowa z Pogórzem' (Magistrat krakowski Marchott, Muzeum techniczno-przemysłowe w Krakowie). Autor szeregu rozpraw z dziedziny drukarstwa i grafiki. Wydał: Konserwacja książki zabytkowej i jej oprawy (1926), Liternictwo (1928), Piękna książka (1928).

Pochowany wraz z żoną Pauliną z Dederków (1888–1955), obok kwater żołnierzy batalionu „Zośka”, na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A 20-2-30). Tuż przy nich pochowani są ich synowie: pchor. Jani i ppor. Wojciech, żołnierze batalionu „Zośka”, którzy zginęli w powstaniu warszawskim.

Ordery i odznaczenia: Order Sztandaru Pracy II klasy (1949); Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1955); Krzyż Niepodległości (1933); Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1947); Złoty Krzyż Zasługi (1934); Srebrny Wawrzyn Akademicki (1936); Medal 10-lecia Polski Ludowej (1955).

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Państwowa Nagroda Artystyczna III stopnia (1950) w dziedzinie plastyki za prace nad liternictwem, introligatorstwem i konserwacją sztychów
Opracował ulepszenia w technice oprawy książki i stemplowych wyklejanek
Założył Pracownię Konserwatorską w Bibliotece Narodowej (1929) oraz Biuro Introligatorskie (1936)
Wydał monografie Konserwacja książki zabytkowej i jej oprawy (1926), Liternictwo (1928), Piękna książka (1928)

Ciekawostki

Był współzałożycielem Warsztatów Krakowskich, inspirowanych Wiener Werkstätte.
W latach 1945–1955 równocześnie kierował pracowniami konserwatorskimi Naczelnej Dyrekcji Muzeów i Ochrony Zabytków.
Został pochowany na Powązkach obok żony i synów, którzy zginęli w powstaniu warszawskim.

Udostępnij