Eufrozyn Sagan

Paleobotanik
08.10.1916 31.03.1995 Oświęcim

Biografia

Eufrozyn Sagan urodził się 8 października 1916 roku w Oświęcimiu. Z racji zawodu ojca, lekarza weterynarii, rodzina często zmieniała miejsce zamieszkania.

W 1935 roku zdał maturę i rozpoczął studia przyrodnicze w Poznaniu, a w 1937 przeniósł się do Lwowa na Uniwersytet im. Jana Kazimierza, kontynuując studia na wydziale matematyczno-przyrodniczym.

Dalszą edukację przerwał wybuch II wojny światowej. Jesienią 1939 roku powrócił do Oświęcimia, gdzie pracował jako sprzedawca, a w 1941 roku trafił do przymusowej pracy w zakładach niemieckich w Dworach. W 1943 roku wyjechał do Wiednia, gdzie pracował w zakładzie preparatów przyrodniczych. Po zakończeniu wojny wrócił do Oświęcimia, a następnie osiedlił się na Dolnym Śląsku, ostatecznie w Wałbrzychu, gdzie jego przyrodni brat Marek zaprosił go do pracy w muzeum jako preparatora w dziale geologiczno-paleontologicznym.

W Wałbrzychu, po inwentaryzacji i porządkowaniu zbiorów, doprowadził do rozbudowy kolekcji geologiczno-paleontologicznych. Zbiory liczyły 1506 okazów, z czego 689 miało metryczki. Najważniejsza była kolekcja makroflory karbońskiej licząca około 4 tys. okazów. Współtworzył ją Franz Zimmermann, który stał się mentorem Sagana.

W latach 1957–1972 aktywnie popularyzował wiedzę o geologicznej przeszłości regionu wśród mieszkańców Wałbrzycha i okolic. We wrześniu 1958 roku powstało w Wałbrzychu koło młodzieżowe PTM NoZ, a w 1960 roku Koło Wałbrzyskie PTM NoZ; w 1972 roku został Członkiem Honorowym Towarzystwa.

W okresie aktywnej pracy opublikował kilka cenionych prac naukowych o roślinach karbońskich. W latach 80. na bazie zgromadzonych zbiorów rozpoczął prace nad Atlasem roślin karbońskich; pierwszy zeszyt ukazał się w 1981, drugi w 1983, a trzeci nie został wydany z powodu pogarszającego się stanu zdrowia Sagana.

W 1991 roku schorowany Sagan przekazał muzeum znaczną część swojego księgozbioru paleobotanicznego i związane z tą dziedziną opracowania. Zmarł 31 marca 1995 roku i został pochowany w Wałbrzychu. Po otwarciu Centrum Kultury i Sztuki Stara Kopalnia trafiły do placówki zbiory Sagana, które po skatalogowaniu mają być prezentowane.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Kierownik Muzeum Miejskiego w Wałbrzychu w latach 1950–1975, a następnie wicedyrektor (1976–1981).
Twórca kolekcji makroflory karbońskiej liczącej około 4 tys. okazów.
Organizator i popularyzator geologii w Wałbrzychu; założyciel Koła PTM NoZ i aktywny popularyzator wśród mieszkańców.
Autor cenionych publikacji naukowych o roślinach karbońskich; prace nad Atlas roślin karbońskich (1981–1983).
Członek Honorowy PTM NoZ (1972) i odznaczony Medalem 10-lecia Polski Ludowej oraz Zasłużony dla Dolnego Śląska.

Ciekawostki

Na jego cześć nazwano gatunek pajęczaka Schneidarachne sagani i rośliny Boulayatheca saganiii Saganophycos sinus.
W 2016 roku nadano mu tytuł Zasłużonego dla Miasta Wałbrzycha.
Zbiory Sagana trafiły do Centrum Kultury i Sztuki Stara Kopalnia.

Udostępnij