Zofia Dunajczan

koronczarka
29.03.1904 12.12.1985 Oświęcim

Biografia

Zofia Dunajczan urodziła się w Oświęcimiu jako córka Jana i Bronisławy Karkoszków. Ukończyła Szkołę Wydziałową im. Anny Jagiellonki w Krakowie. W latach 1924–1926 odbyła praktykę w Miejskim Muzeum Przemysłowym w Krakowie.

Została dyplomowaną nauczycielką koronki klockowej w Państwowej Szkole Zawodowej Żeńskiej w Krakowie oraz w Technikum Przemysłu Odzieżowego. Od 1929 r. pracowała jako instruktorka koronek w Państwowej Szkole Zawodowej Spisko-Orawskiej w Nowym Targu, a w Bukowinie Tatrzańskiej, Jurgowie, Krościenku nad Dunajcem i Nowym Targu prowadziła Państwowe Kursy Wędrowne Koronkarstwa i Haftu. W 1934 ukończyła kurs instruktorski organizowany przez Ministerstwo Wschodniego Rozwoju i Ochrony Przyrody. W latach 1935–1945 prowadziła Państwowe Wędrowne Kursy Koronek na terenie Łużnej, Moszczenicy, Gorlic i Bobowej.

W czasie II wojny światowej mieszkała w Bobowej. W latach 1945–1952 pracowała jako nauczycielka zawodu w Liceum Koronkarstwa i Haftu w Krakowie. Od roku 1954 była instruktorem koronek w Krakowskim Domu Kultury i Młodzieżowym Centrum Kultury.

Styl jej prac był ekspresyjny w formie wykonania i używanych barw. Wprowadziła mocno kontrastujące kolory, używała oprócz klasycznego zestawu lnianych nici, również włóczki, kordonka i nici metalizowanych. Sama projektowała wzory.

Jedna z jej uczennic, Olga Szerauc, przejęła po jej śmierci prowadzenie kursu koronczarskiego w Krakowie. Obecnie warsztat, dokumenty i dzieła Zofii Dunajczan są w posiadaniu koronczarek Jadwigi Węgoreki i Beaty Ochab-Chrzan, przekazane przez syna zmarłej.

Od 2015 roku koronczarki z krakowskiej grupy „Czar Nici” systematycznie opracowują i rekonstruują wzory koronek Zofii Dunajczan. Główną rolę przy kreśleniu wzorów pełni Małgorzata Grochola.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Prowadziła Państwowe Wędrowne Kursy Koronek na terenie Łużnej, Moszczenicy, Gorlic i Bobowej (1935–1945).
Nauczycielka zawodu w Liceum Koronkarstwa i Haftu w Krakowie (1945–1952).
Instruktor koronkarstwa w Krakowskim Domu Kultury i Młodzieżowym Centrum Kultury (od 1954).
Projektowała własne wzory i kształtowała ekspresyjny styl koronki klockowej.
Po jej śmierci kontynuacja nauczania przez Olgę Szerauc oraz przyszłe pokolenia w Krakowie; od 2015 grupa 'Czar Nici' rekonstruuje jej wzory.

Ciekawostki

Jej styl koronki klockowej łączył kontrastujące kolory i różnorodne nici, tworząc ekspresyjne wzory.
Po śmierci prowadzenie kursu przejęły uczennice, a jej prace i dokumenty trafiły do dwóch koronczarek: Jadwigi Węgoreki i Beaty Ochab-Chrzan.
Od 2015 roku krakowska grupa 'Czar Nici' systematycznie rekonstruuje wzory Zofii Dunajczan, rozszerzając krąg odbiorców tradycji.

Udostępnij